جالب اینجاست که طبق جدیدترین رای دادگاه آنتیتراست آمریکا، قراردادهای همکاری بین اپل و گوگل تقریباً بدون تغییر باقی میمانند. پس از ماهها شهادتگیری در مرحله راهحلهای پرونده ضدانحصار گوگل، قاضی آمیت مهتا تصمیم نهایی را صادر کرد که به نفع توافقهای فعلی این دو غول تکنولوژی است.
تقریباً یک سال قبل، وزارت دادگستری آمریکا علیه گوگل پیروز شد و توانست اثبات کند که گوگل در حوزه جستجوی آنلاین انحصار دارد. از آن زمان، پرونده وارد مرحله راهحلها شد که در آن شاهد اظهارات متعددی از طرفین، از جمله مدیران اپل مانند ایدی کو بودیم. ارزش این پرونده بالا بود، زیرا برخی راهحلها پیشنهاد میدادند که توافق اپل با گوگل برای قراردادن موتور جستجوی گوگل به عنوان پیشفرض در سافاری به طور کامل لغو شود، امری که سالها دهها میلیارد دلار درآمد برای اپل به همراه داشته است.
اما به تازگی، قاضی مهتا نظر خود را اعلام کرد و قراردادهای گوگل با اپل تقریباً دستنخورده باقی ماند. در واکنش به این خبر، ارزش سهام اپل در معاملات پس از ساعات کاری ۳.۴ درصد افزایش یافت و سهام گوگل بیش از ۷ درصد رشد نشان داد.
چه امتیازاتی به گوگل داده شده و چه محدودیتهایی اعمال شده است؟
طبق رای دادگاه:
- همکاری اپل و گوگل در عرصه جستجو بدون تغییر ادامه خواهد داشت و قاضی مهتا ممنوعیت کلی پرداختها از جانب گوگل به اپل را رد کرد، چرا که چنین اقدامی به شرکا و مصرفکنندگان آسیب میزد.
- گوگل همچنان مجاز است به اپل و سایر توسعهدهندگان مرورگرها برای پیشفرض شدن موتور جستجوی خود پرداخت کند، به شرطی که مرورگرها امکان تبلیغ موتورهای جستجوی دیگر، تنظیم پیشفرضها بر اساس نسخه سیستمعامل یا حالت خصوصی و تغییر سالانه پیشفرض را داشته باشند.
- دادگاه تشخیص داد که نمایش صفحه انتخاب موتور جستجو (choice screen) تاثیر محسوسی بر افزایش رقابت در جستجو ندارد، بنابراین اپل ملزم به افزودن این نوع صفحهها در سافاری یا iOS نیست.
- در حوزه هوش مصنوعی تولیدی (Generative AI)، رای دادگاه قراردادهایی که از توزیع همزمان محصولات هوش مصنوعی رقیب یا سایر موتورهای جستجو ممانعت کنند را ممنوع کرده است. به عبارت دیگر، اپل آزاد است حتی در صورتی که جستجوی گوگل پیشفرض باشد، سایر دستیاران هوشمند یا چتباتها را ترویج یا ادغام کند.
گوگل چه محدودیتهایی در قرارداد با اپل دارد؟
با وجود آزادیهایی که ارائه شده، برخی محدودیتها سختگیرانه هستند:
- هیچ انحصاری مجاز نیست؛ گوگل نمیتواند اپل را مجبور کند که گوگل تنها گزینه باشد یا رقبای گوگل را منع کند، حتی در زمینه محصولات هوش مصنوعی.
- امتیازات مرتبط با انحصار هم ممنوع است؛ به طور مثال گوگل نمیتواند برای دریافت درآمد بالاتر یا مزایای مالی بیشتر، از اپل exclusivity بخواهد یا چند برنامه خود را به هم گره بزند.
- حداکثر زمان پیشفرض بودن سرویس گوگل یک سال است؛ بنابراین گوگل نمیتواند درآمد را بر پایه حفظ انحصاریاش برای مدت بیش از ۱۲ ماه شرطبندی کند. این امر رقبای گوگل را هر سال برای پیشنهاد بهتر به اپل قادر میسازد.
رای دادگاه چه پیامی برای آینده همکاری اپل و گوگل دارد؟
آنچه در این رای اهمیت دارد، حفظ تعادل در روابط تجاری میان دو ابرقدرت فناوری است. برخلاف پیشبینیهای اولیه که ممکن بود همکاری اپل و گوگل به پایان برسد، اکنون به نظر میرسد که این تعامل و سود دوسویه همچنان برقرار بماند. اپل میتواند کنترل خوبی روی تجربه کاربران خود در مرورگر سافاری داشته باشد و در عین حال گوگل نیز به فعالیتهای اقتصادی خود ادامه دهد.
با این حال، محدودیتهای مربوط به انحصارگری و منع exclusivityها، فضای رقابت سالمتر و فرصتهای تازهای برای دیگر بازیگران در حوزه جستجو و هوش مصنوعی فراهم میکند.
چرا پرداخت گوگل به اپل برای قرارگیری جستجو به عنوان پیشفرض ادامه مییابد؟
دادگاه معتقد است که این پرداختها نه تنها به اپل بلکه به مصرفکنندگان نیز سود میرساند و محدود کردن آن میتوانست به زیان کل اکوسیستم فناوری تمام شود. بنابراین، ادامه این سازوکار به شکل غیر انحصاری مجاز است.
آیا اپل میتواند محصولات هوش مصنوعی رقیب گوگل را در دستگاههای خود ادغام کند؟
بله، رای دادگاه تصریح کرده است که اپل آزاد است محصولات هوش مصنوعی تولید شده توسط رقبای گوگل را در کنار جستجوی پیشفرض گوگل ارائه و ترویج کند، که این به معنای حمایت از رقابت در فناوریهای نوین است.
سوالات متداول
- رای دادگاه چه تاثیری بر سهم بازار گوگل در جستجو دارد؟
رای دادگاه در واقع به حفظ موقعیت گوگل در بازار جستجو کمک میکند ولی با اعمال محدودیتهایی که رقبا را هم به میدان میآورد.
- آیا اپل مجبور به تغییر موتور جستجوی پیشفرض خود است؟
خیر؛ اپل میتواند گوگل را به عنوان موتور جستجوی پیشفرض حفظ کند و قانون جدید آن را مجبور به تغییر نمیکند.
- آیا این معیارها شامل سایر مرورگرها هم میشود؟
بله؛ نحوه پرداخت گوگل به دیگر توسعهدهندگان مرورگرها نیز باید شرایطی را رعایت کند که رقابت و انتخاب کاربران حفظ شود.
- تاثیر این رای بر فناوری هوش مصنوعی چیست؟
رای دادگاه امکان توسعه و معرفی فناوریهای هوش مصنوعی متنوع و رقابتی را فراهم میکند و جلوی محدودیتهای انحصاری را میگیرد.
منبع: 9to5mac