تفاوتهای Thunderbolt 5 با Thunderbolt 4، Thunderbolt 3 و USB4؛ کدام نسخه برای شما مناسب است؟
توسعه مستمر فناوریهای اتصال در دنیای کامپیوترهای مدرن به خصوص در محصولات اپل، بار دیگر با ورود Thunderbolt 5 هیجانانگیز شده است. این فناوری جدید که به تازگی جایگزین Thunderbolt 4 در برخی محصولات شده، امکانات چشمگیری را ارائه میدهد که آن را از نسخههای قبلی و USB4 متمایز میکند. در ادامه با جزئیات این پیشرفتها آشنا خواهیم شد و تفاوتهای بین Thunderbolt 5، Thunderbolt 4، Thunderbolt 3 و USB4 را به شکلی ساده و کاملاً کاربردی توضیح میدهیم.
Thunderbolt 5 چیست و چه تفاوتی با Thunderbolt 4 دارد؟
Thunderbolt 5 جدیدترین نسخه از فناوری اتصال پرسرعت Thunderbolt است که در سال ۲۰۲۳ معرفی شده و بارزترین ویژگی آن، افزایش چشمگیر سرعت انتقال داده و قابلیتهای بصری است.
Thunderbolt 5 نسبت به Thunderbolt 4 حدود دو برابر پهنای باند دارد، یعنی سرعت ۸۰ گیگابیت بر ثانیه در مقابل ۴۰ گیگابیت بر ثانیه. همچنین سرعت ارتباط تصویری را به حداکثر ۱۲۰ گیگابیت بر ثانیه رسانده است، این امکان تا سه برابر پهنای باند بیشتری را نسبت به نسخههای قبلی فراهم میکند. از طرف دیگر، Thunderbolt 5 توان شارژدهی تا ۲۴۰ وات را فراهم میکند که نسبت به ۱۰۰ وات در Thunderbolt 4 یک جهش بسیار مهم محسوب میشود.
ویژگی دیگر Thunderbolt 5 پشتیبانی از DisplayPort 2.1 است که امکان اتصال نمایشگرهایی با وضوح ۱۰کی (۱۰۲۴۰×۴۳۲۰ پیکسل) و نرخ ۶۰ هرتز را مهیا کرده است، در حالی که Thunderbolt 4 به DisplayPort 1.4 محدود بود و تنها از نمایشگرهای با رزولوشن ۸کی پشتیبانی میکرد. افزون بر این، با توجه به نوع پردازنده، امکان اتصال همزمان سه نمایشگر خارجی فراهم شده که فعلاً به پردازنده M4 Max اپل محدود میشود.
Thunderbolt 5 همچنین به کابلهای غیرفعال (Passive) طولانیتری تا ۱.۲ متر اجازه میدهد بدون نیاز به کابلهای فعال (Active) گرانقیمت انتقال داده داشته باشند، در حالی که این میزان در Thunderbolt 4 بین ۰.۸ تا ۱ متر است.
در نهایت، Thunderbolt 5 با نسخههای قبلی Thunderbolt 3، 4 و USB4 سازگار است؛ بنابراین، ارتقا به این نسل تازه بدون نیاز به تعویض دستگاههای جانبی امکانپذیر است.
Thunderbolt 5 برای چه کسانی مناسب است؟
Thunderbolt 5 بیشتر برای کاربران حرفهای و استودیوهای کاری طراحی شده است که نیازمند سرعتهای بسیار بالا برای انتقال دادههای بزرگ و پشتیبانی از نمایشگرهای با کیفیت فوقالعاده هستند. برای کاربر معمولی مکبوک، تفاوت محسوس در کاربرد روزمره ممکن است چندان چشمگیر نباشد، اما در هنگام ارتقا دستگاه بهتر است این تکنولوژی را مدنظر داشته باشید.
تفاوت Thunderbolt 4 و USB4 چیست؟
Thunderbolt 4 و USB4 از یک کانکتور Type-C استفاده میکنند، اما Thunderbolt 4 نسخه تکمیلتر و با قابلیتهای بیشتری است که با استاندارد USB4 همگام شده است. هر دستگاه Thunderbolt 4 از USB4 پشتیبانی میکند، اما برعکس این موضوع همیشه صحت ندارد.
USB4 سرعتی بین ۲۰ تا ۴۰ گیگابیت بر ثانیه دارد و معمولاً از یک نمایشگر خارجی پشتیبانی میکند، در مقابل، Thunderbolt 4 پهنای باند کامل ۴۰ گیگابیت بر ثانیه را تضمین کرده و قابلیت پشتیبانی از دو نمایشگر ۴کی را هم دارد. علاوه بر این، محصولات Thunderbolt 4 دارای گواهی استاندارد و کیفیت تضمینشده هستند، در حالی که دستگاههای USB4 بدون این گواهی عرضه میشوند و کیفیت آنها متنوع است.
Thunderbolt hub چیست و چه مزایایی دارد؟
Thunderbolt hub یا هابهای Thunderbolt به عنوان یک نوآوری نرمافزاری و سختافزاری ظاهر شدهاند که به کاربران مک اجازه میدهد تا بدون نگرانی از مشکلات زنجیرهای دستگاهها (daisy-chaining)، چندین دستگاه را به صورت مستقل و ایمن به یک کامپیوتر متصل کنند.
به عبارت دیگر، تا چهار پورت Thunderbolt به صورت جداگانه میتوانند به هاب وصل شوند و قطع هر یک تاثیری روی عملکرد دیگر پورتها ندارد، موضوعی که در نسلهای پیشین برای کاربران دردسرساز بود. این قابلیت در سیستم عامل macOS Big Sur (macOS 11) به بعد پشتیبانی شده است.
چه تفاوتی میان Thunderbolt 3 و Thunderbolt 4 وجود دارد؟
اگرچه Thunderbolt 4 از نظر کاربران مک تفاوت فاحشی با Thunderbolt 3 ندارد، اما برای کاربران ویندوز تغییرات مهمی به همراه داشته است. نسخههای پیشین Thunderbolt 3 در لپتاپهای ویندوزی محدودیتهای زیادی داشتند؛ از جمله کاهش پهنای باند، عدم پشتیبانی از چند نمایشگر و ضعف در شارژدهی. اما Thunderbolt 4 این مشکلات را حل کرده و امکانات کاملاً مشابه اپل را برای تمام کاربران ویندوز فراهم کرده است.
همچنین، Thunderbolt 4 و 5 با محافظت بهتر از دادهها، امکان اتصال دستگاههای بیشتری و طول کابل بلندتر، پیشرفت قابلتوجهی نسبت به استانداردهای پیشین هستند. این نسلها همچنین نرخ PCIe بالاتری را برای انتقال دادههای ذخیرهسازی سریعتر ارائه میدهند؛ ۳۲ گیگابیت بر ثانیه در Thunderbolt 4 و ۶۴ گیگابیت بر ثانیه در Thunderbolt 5، که نسبت به ۱۶ گیگابیت در Thunderbolt 3 یک جهش محسوب میشود.
Thunderbolt و مالکیت آن؛ اپل یا اینتل؟
همکاری اپل و اینتل در توسعه Thunderbolt بر میگردد به سال ۲۰۱۰ و عرضه اولین مکبوک مجهز به آن در ۲۰۱۱. اگرچه اپل علامت تجاری Thunderbolt را ثبت کرد، این حق را به اینتل منتقل نمود تا بتواند به صورت گسترده از این فناوری استفاده کند، در مقابل اپل نیز مجاز به استفاده بدون محدودیت از این فناوری باقی ماند. اما در نهایت مالکیت فناوری در دست اینتل است و اپل یکی از شرکای اصلی بهرهبردار آن محسوب میشود.
Thunderbolt 5، Thunderbolt 4، Thunderbolt 3 و USB4؛ کدام یک را انتخاب کنیم؟
انتخاب بین این فناوریها به نیازهای کاربری شما بستگی دارد. اگر به دنبال سرعت بسیار بالا، پشتیبانی از چند نمایشگر و شارژ سریعتر هستید و تجهیزات پرقدرت دارید، Thunderbolt 5 بهترین گزینه است. اگر هنوز دستگاههای پیشرفته ندارید یا قصد ارتقا بلندمدت دارید، Thunderbolt 4 با ثبات و کیفیت بالاتر، انتخاب معقولی است. اما برای استفادههای معمولی و هزینه کمتر، USB4 کافی خواهد بود.
سوالات متداول
- آیا Thunderbolt 5 با دستگاههای قدیمیتر سازگار است؟ بله، Thunderbolt 5 کاملاً با Thunderbolt 3، 4 و USB4 سازگار است.
- آیا همه USB4 ها سرعت Thunderbolt 4 را دارند؟ خیر، USB4 دارای سرعت پایه ۲۰ گیگابیت بر ثانیه است و ممکن است به ۴۰ گیگابیت برسد، اما Thunderbolt 4 همواره سرعت ۴۰ گیگابیت بر ثانیه ارائه میدهد.
- آیا تمامی مکبوکهای اپل از Thunderbolt 5 پشتیبانی میکنند؟ خیر، در ابتدا فقط مدلهای حرفهای دارای پردازندههای M4 Pro، M4 Max و M3 Ultra به Thunderbolt 5 مجهز شدهاند.
- چگونه میتوان چند نمایشگر را به مکهای M1 و M2 متصل کرد؟ با استفاده از راهکاری نرمافزاری خاص که اجازه میدهد این مکها بیش از یک نمایشگر خارجی را پشتیبانی کنند.
- کابل Thunderbolt 5 چه تفاوتی دارد؟ کابلهای Thunderbolt 5 میتوانند در حالت غیرفعال تا ۱.۲ متر طول داشته باشند بدون افت سرعت، در حالی که Thunderbolt 4 محدود به کمتر از یک متر است.
منبع: macworld